دانلود پایان نامه درباره شرکت در انتخابات و تکثرگرایی سیاسی


Widget not in any sidebars
به نظر دال کسی نمی تواند تأثیر عقاید بر عمل سیاسی خود و دیگران را انکار نماید . اعتقادات ما نه تنها در آنچه آرزو داریم ، بلکه حتی در آنچه فکر می کنیم واقعاً رخ داده است، تأثیر دارد. به عبارت دیگر تأثیر عقاید سیاسی در هستی های سیاسی بیشتر از باید هاست. دال در تکمیل سؤال خود عنوان می کند که عقاید چه کسانی بیشترین تأثیر را در نظام سیاسی یک جامعه دارند. تأکید وی بیشتر روی عقاید گروهی از مردمان جامعه است که با عنوان فعالان سیاسی شناخته می شوند. به نظر دال هر چند در کشورهای توسعه نیافته به دلیل فقدان سازماندهی سیاسی مشخص، تحلیل مشخصی از رابطه بین عقاید سیاسی و عمل سیاسی وجود ندارد، اما احتمالاً این نکته روشن است که به دلیل سطح پایین آموزش همگانی در این کشورها عقاید اقلیت کوچکی جهت گیری سیاسی کل جامعه را سبب می شود. این رابطه به نسبت گرایش افراد تحصیلکرده تعدیل می یابد( فیرحی1377 :59ـ 58 ).
به عقیده دال اکثر مردم و فعالان سیاسی، عقاید سیاسی خود را غالباً در دوران جوانی کسب می کنند، البته بعداً هم تحت شرایطی، و حتی به صورت ناگهانی ممکن است عقاید سیاسی عوض شود. خانواده، مدرسه، مذهب، محل کار و گروههای همسالان تأثیر قاطع در شکل گیری عقاید سیاسی دارند. وی چهار عامل را به عنوان عوامل مؤثر در شکل گیری عقاید سیاسی در دوره رشد شخصیتی بر می شمارد :
1ـ جامعه پذیری و تحت تأثیر قرار گرفتن قهری کودک و نوجوان به دلیل تولد در یک اندیشه و عقیده حاکم .
2ـ پرستیژ و احترام یک عقیده یا تفسیری از یک عقیده و مذهب نیز ممکن است موجب گرایش جوانان به آن عقیده شود .
پرستیژ و محبوبیت از دو راه موجب حذب جوانان می شود:
الف) دستاوردهای نسبی یک عقیده و مذهب که در قالب نهادها و سازمانهای عینی جامعه مجسم می شود . ب) اعتبار و نفوذ طرفداران یا حامیان آن عقیده یا تفسیری از آن عقیده .
3ـ سازگاری عقیده جدیدی مثل تکثرگرایی با عقاید پیشین و بنیادی فرد. به نظر دال یکی از عوامل مهم برای امکان کسب و قبول یک اندیشه، میزان سازگاری یا ناهمسازی آن با عقاید پیشین است.
4ـ میزان سازگاری یا ناهمسازی عقاید با تجربه شخصی فرد. علاوه بر شرط عدم تحقق تعارض منطقی و درونی یک اندیشه در تأثیر بر عقاید فرد، چهارمین عامل مورد نظر دال احساس سازگاری عقیده با تجارب و ارزیابیهای شخصی فرد است. هر چند تجارب شخصی فرد قویاً متأثر ازفرهنگ اوست و بنابراین افرادی با عنایت به فرهنگ های متفاوت ممکن است تفسیر متفاوتی از عقیده یا رخداد مشابه داشته باشند، اما باید تأکید نمود که افراد در جریان مستمر فرهنگ پذیری و اجتماعی شدن، فقط آن بخش از فرهنگ موروثی یا جدید را که با تجربه شخصی او موافق بوده یا حداقل نامتعارض باشد جذب می کنند، و در صورت تعارض تجربه و عقیده، معمولاً انتخاب تجربه و تفسیر عقیده متداول بوده است ( همان 61 ـ 6 ). به نظر دال همه کشورها به یکسان مستعد تکثرگرایی یا اقتدارگرایی نیستند، بلکه بین عقاید سیاسی و این نوع رژیم ها رابطه مستقیمی وجود دارد. تنها جوامعی شانس تحقق تکثرگرایی دارند که بیشترین عقیده نسبت به مشروعیت نهادهای تکثرگرا و به اصطلاح امروز جامعه مدنی و سیاسی متکثر وجود داشته باشد. لازمه اعتقاد به مشروعیت نهادهای تکثرگرایی وجود عقیده به مشروعیت رقابت و مشارکت عمومی است.
وی دو رکن اساسی برای تکثرگرایی سیاسی در نظر می گیرد:
الف ) رقابت عمومی
ب ) مشارکت عمومی
در هر جامعه ای این نکته مهم است که عقیده به الگویی از اقتدار با اعتقاد به تکثرگرایی، توافق و هم سازی داشته باشد. به نظر دال مردم سالاری در کشوری قابل تحقق است که الگوی اقتدار حکومت با دیگر نهادها و اجتماعات تکثرزای جامعه همگونی داشته باشد. دال بر آن است که عقیده بر اعتماد و مسئولیت پذیری در بین فعالان سیاسی مهمترین محمل و مناسب برای نظام های تکثرگرا است، که در عین کمک به استقرار و استمرار مسالمت آمیز رژیم سیاسی، اهداف اقلیت های سیاسی را هم تأمین می کند. در جامعه ای که اعتماد وجود ندارد، هر نوع عمل تعارض آمیز، تهدیدی جدی محسوب می شود ( همان 62ـ61 ) .
رابرت دال سه الگوی متمایز از همکاری و رقابت را در میان فعالان سیاسی ترسیم می کند : الگوی رقابت کامل، الگوی همکاری کامل، و الگوی همکاری ـ رقابتی. به نظر وی این سه الگوی عمومی سیاسی که خود ملهم از عقاید سیاسی متفاوتی است، نتایج مختلفی در تمهید تکثرگرایی و عدم آن دارد. اگر الگوی رقابتی شدید مانع تحقق تکثرگرایی است، الگوی همکاری کامل هم خالی از اشکال نیست. زیرا نهادهای مهم مشارکت در نظام های تکثرگرا نظیر احزاب سیاسی در چنین سیستمی مشروعیت خود را از دست می دهند. در الگوی همکاری کامل که هر گونه منازعه و رقابتی شر تلقی می شود، منطقاً باید وجود احزاب سیاسی نیز رشد تلقی شود. چنین عقیده ای مهمترین بستر برای ظهور رژیم های هژمونیک خواهد بود. دال ضمن بررسی جوانب مسأله و توضیح معایب رقابت کامل و همکاری کامل در فعالیتهای سیاسی، حوزه مناسب برای رشد تکثرگرایی را در نمودار زیر نشان می دهد ( همان : 63ـ62 ) .
Polyarchy
همکاری کامل قلمرو مشارکت سیاسی رقابت کامل
و تحقق تکثرگرایی
شکل شماره (2-2) نمودار حوزه مناسب تکثرگرایی
2-4-2-3 نظریه ویژگی های فردی دانیل لرنر
دانیل لرنر در مطالعه ای که در سال 1952 در مورد 6 کشور خاور میانه از جمله ایران انجام داد، بین نسبت شهرنشینی، سواد، دسترسی به رسانه ها و میزان مشارکت (سیاسی) ارتباط نزدیکی را یافت. به نظر وی نوسازی و رشد فرهنگی جامعه با 4 متغیر مرتبط است. سه متغیر یعنی میزان شهرنشینی، گسترش سواد و دسترسی به رسانه ها قابل اندازه گیری هستند. اما متغیر میزان مشارکت (سیاسی) تا حدی ذهنی است و اندازه گیری آن مشکل است. با این وجود اهمیت آن در جریان نوسازی جامعه، اساسی است. به عقیده لرنر جامعه جدید مشارکتی است، و در فراگرد نوسازی، حرکت جامعه سنتی به طرف جامعه مشارکت جو می باشد. مشارکت در زمینه سیاسی به صورت شرکت در انتخابات، در زمنیه اقتصادی به صورت فعالیت در بازار و افزایش درآمد، و در مشارکت فرهنگی به صورت استفاده از رسانه ها و در مشارکت روانی به صورت معمولی و تحرک روانی جلوه می کند( محسنی تبریزی 1373-87).