تحقیق درمورد دستور زبان فارسی و زبان عامیانه

دانلود پایان نامه
در فصل چهارم، به بررسی مسأله ی نیابت حروف از یک دیگر و هم چنین به بررسی تفاوت های موجود در حروف مفید یک معنای مشترک، پرداخته خواهد شد.
و در فصل پنجم، نتیجه ای که این تحقیق، پس از مقایسه ی تطبیقی حروف جر وحروف اضافه به آن رسیده است، آمده است.
1-2-پیشینه ی تحقیق
در زبان عربی، مفسرین و علمای بلاغت از دیرباز تا کنون به کشف معانی اصلی و فرعی حروف، مبادرت ورزیده اند اما در زبان فارسی تا این اواخر، کتاب منسجم و یا پژوهشی در این راستا، عرضه نگشته است گر چه در این اواخر، پژوهش های ارزنده ای در این زمینه صورت گرفته است.
در زمینه ی تطبیق میان حروف اضافه ی فارسی و حروف جر عربی، مقالات ارزنده ای نوشته شده است. مانند:
_ علی رضا محمد رضایی (1375)؛ در مقاله ی خود “معانی ب، به فی اللغه الفارسیه و ما یعادلها فی العربیه” ، به ذکر معانی مشترک حرف جر «باء» و حرف اضافه ی «به» در خلال شواهدی از متون نظم و نثر عربی و فارسی و مقایسه ی تطبیقی آن ها پرداخته است.
_ سید محمد رادمنش (1371)؛ با تألیف کتابی با عنوان “معانی حروف با شواهد از قرآن و حدیث”، در حقیقت، مجموعه ای را فراهم آورده است که شامل بحث و بررسی کاملی در تمامی حروف و معانی آن ها می باشد و در این زمینه، تمام مثال ها را از آیات قرآنی یا از متن احادیث پیشوایان دین انتخاب کرده است.
_ سید حمید طبیبیان (1386)؛ در مقاله ی خود “بررسی حروف معانی در عربی و فارسی” به بررسی حروف معانی در هر دو زبان با آوردن چند حروف از هر کدام از این زبان ها، پرداخته است.
_ نرگس گنجی و سمیه کاظمی (1389)؛در مقاله ی خود “مصاحبت در معانی حروف جر عربی و حروف اضافه ی فارسی” به بحث و بررسی در زمینه ی معنی «مصاحبت» به عنوان یکی از معانی مشترک حرفی میان دو زبان عربی و فارسی پرداخته و حروف نمایان گر مصاحبت و ویژگی های آن را مورد مطالعه قرار داده اند.
_ سید محمدرضا ابن الرسول و سمیه کاظمی(1389)؛ در مقاله ی خود “استعلا در معانی حروف جر عربی و حروف اضافه ی فارسی” به بررسی مفهوم «استعلا» به عنوان یکی از مهم ترین معانی حروف جر عربی و حروف اضافه ی فارسی می پردازند و ویژگی های آن دسته از حروف جر و حروف اضافه را که نمایان گر این مفهوم اند تبیین کرده اند.
_ و همچنین این دو نویسنده (1390)؛ در مقاله ی خود “انتهای غایت در معانی حروف جر عربی و حروف اضافه ی فارسی” به بررسی مفهوم «انتهای غایت» در جایگاه یکی از مهم ترین معانی مشترک میان حروف جر عربی و حروف اضافه ی فارسی می پردازند و بدین وسیله، حروف نمایان گر این معنی و نحوه ی کاربرد آن را در دو زبان عربی و فارسی، آشکار می کنند.
_ و در مقاله ای دیگر از این دو نویسنده (1391) با عنوان “تعلیل در معانی حروف جر عربی و حروف اضافه ی فارسی”، نگارندگان با تکیه بر دستور زبان فارسی و عربی و نیز بر اساس مطالعات دستورپژوهان و فرهنگ نویسان دو زبان به بررسی مفهوم تعلیل به عنوان یکی از معانی مشترک حروف جر عربی و حروف اضافه ی فارسی پرداخته اند.
و اما بیرون از محدوده ی تطبیق نیز کتاب ها و مقالاتی نگاشته شده است؛ در زبان عربی از قبیل:
_ ایمان بقاعی (2003)؛ در کتاب خود “معجم الحروف”، معجمی از حروف عربی را به ترتیب تعداد حروف تشکیل دهنده ی آن ها، گرد آورده است.
_ ابوالحسن الرمانی (2008)؛ در کتاب خود “معانی الحروف” به بررسی معانی حروف در زبان عربی پرداخته شده است.
_ شامی احمد جمیل (بی تا)؛ در مقاله ی خود “حقیقه حروف المعنی” به کشف رموز معانی حروف در زبان عربی پرداخته است .
و در زبان فارسی نیز مانند:
_ علی اشرف صادقی (1349)؛ در مقاله ی خود “حروف اضافه در فارسی معاصر” به تعریف حروف اضافه ی فارسی و انواع و نقش و کاربرد آن ها در زبان عامیانه می پردازد.
_ خطیب رهبر (1367)؛ در کتاب “حروف اضافه و ربط” که تقریبا جامع ترین کتابی است که در زبان فارسی در زمینه ی حروف اضافه نگاشته شده است و در اختیار پژوهشگران قرار گرفته است، به شیوه ی منسجمی به بررسی حروف اضافه و حروف ربط فارسی پرداخته است.
این کتاب ها و پژوهش ها، از برجسته ترین آثار به دست آمده در زبان عربی و فارسی می باشد که به بررسی حروف جر عربی و حروف اضافه ی فارسی یا به روش تطبیقی و یا به طور جداگانه پرداخته شده است که در تمامی این ها، یا بررسی های صورت گرفته به گونه ای عام و کلی بوده است که برخی از جوانب و حقایق، ناگفته مانده است و یا بسیار جزئی بوده است که برخی از حواشی و زوائد، نیز در آن گنجانده شده است که البته این، از خاصیت کتاب و یا مقاله می باشد اما در پژوهش حاضر، سعی بر آن شده است که مباحثی جامع و در عین حال ، مانع گرد آورده شود و دیگر این که درهیچ کدام از این آثار و تألیفات، به بیان تفاوت های حروف در افاده ی یک معنی مشترک، سخنی به میان نیامده است و اگر هم اشاره ای شده، بسیار سطحی و گذرا بوده است اما در این پژوهش، فصل جداگانه ای به این مبحث اختصاص داده شده است.
1-3-اهمیت و ضرورت تحقیق
نقش برجسته ی پژوهش های مبتنی بر مقایسه ی زبان های گوناگون در کشف حلقه های ارتباطی زبان ها بر هیچ کس، پوشیده نیست؛ حروف اضافه و حروف جر نیز در جایگاه یکی از مهم ترین ارکان دستوری زبان و به دلیل نقش مرکزی و تعیین کننده ای که در القای مقصود متکلم به مخاطب دارند، شناخت دلالت ها و معانی مختلف آن ها از ضروریات هر زبانی به شمار می آیند، اهمیت این حروف در افعالی که به وسیله ی چندین حروف، متعدی می شوند، خود را بیشتر نشان می دهد، چه بسا که ممکن است با تغییر یک حرف، معنای فعل به کلی عوض شود؛ مانند زمانی که گفته می شود: “رغبَ فیه: به آن متمایل شد” و “رغب عنه: از آن روی برگردانید”.
چنین ساختارهایی در زبان فارسی نیز دیده می شود؛ مانند زمانی که گفته می شود: “به او روی آورد” و “از او روی گردانید”؛ این درحالی است که فهم بسیاری از مسائل فقهی و احکام شرعی و متون دینی به شناخت دقیق این حروف بستگی دارد چرا که بیشترین لغزش های ترجمه ای، در حروف رخ می دهد.
1-4-هدف تحقیق
این تحقیق، سعی دارد تا در خلال مقایسه ی تطبیقی حروف اضافه در فارسی و حروف جر در عربی به عنوان یکی ازاقسام کلمه و به دنبال آن، یکی از مظاهر زبانی در هر دو زبان پرداخته تا با کشف روابط و زوایای موجود اما پنهان میان آن ها، به میزان تأثیر و تأثر این حروف از یک دیگر در جامعه ی زبانی بپردازد و از آن جا که شناخت این حروف و معانی آن ها، از مباحث پیچیده ی زبانی است که تا کنون آماج اختلاف نظرها و اختلاف سلیقه های فراوانی از جانب زبان شناسان و علمای نحوی و بلاغی قرار گرفته است و بیشتر اشتباهات در ترجمه ها و تعریب ها، در حروف رخ می دهد، این تحقیق بر آن است تا با شناساندن این حروف و معانی آن ها در خلال شواهدی از متون نظم و نثر هر کدام از این زبان ها، فهم آن ها و تمییز آن ها از یک دیگر را برای مترجمین و پژوهشگران این عرصه از زبان، آسان تر سازد.