منبع مقاله با موضوع رشد جمعیت، اسکان غیررسمی، شهر تهران، نرخ رشد

اقشار کارگری و کمدرآمد آن بوده است .این فرایند طبیعی به دلیل فردان برنامه و ساماندهی الزم برای اسکان این گروهها به گسترش اسکان غیررسمی، فضاهای نامتعادم و فاقد تنوع از نظر اجتماعی و عملکردهای شهری در کل منشره شهری تهران و مخصوصاً در محدوده مورد مشالعه منجر شده است.البته تالشهایی با ایجاد شهرها و شهرکهای جدید صورت گرفته است که در این روند گسترش حومهنشینی جمعیت در فضاهای تجهیز شده محدده بوده و امکان هدایت آن با تلدیق مناس مکانهای استررار اقشار مختلف و تشکیل منظومههای شهری متعادم و متنوع، با آستانههای جمعیتی مناس کاهش یافته است.در گذشته یوستگی مکان استررار اقشار مختلف به یکدیگر در عین سلسله مراتبی بودن جایگاه آنها در فضای مسکونی شهرهای منشره به شکل محالت و نواحی دارای هویت اجتماعی منعکس شده بود که من استرالم به هویت عمومی شهر و یکیارچگی و تعامل الزم بین شهروندان از گروههای مختلف اجتماعی لشمه اساسی وارد نمینمود.در توسعه فضاهای مسکونی منشره شهری ایتخت طی دوره اخیر، این سازمان اجتماعی ـ فضایی از هم گسسته شده و توسعه فضاهای یک بعدی و تک عملکردی خود به عامل تشدیدکننده فاصلههای اجتماعی مبدم گشته است.
بررسی تحوالت نظام اسکان در کل منشره نشان میدهد که طی دو دهه ۷۵ ـ ۱۳۵۵ حومهنشینی در منشره از ۷/۳ درصد به ۱۲/۵ درصد افزایش یافته ا۵/۲ درصد افزایشد و اسکان غیررسمی از ۳/۵ درصد به ۱۹/۱ درصدا ا۱۶/۶ درصد افزایشد رسیده است.
-۴-۴-۵-۴ روند حومهنشینی در تحول نظام اسکان
حومهنشینی به معنای اسکان جمعیت در نراط تجهیز شده در خارج از شهر مرکزی یک منشره کالنشهری است .در اینجا ابعاد حومهنشنیی در منشره شهری ایتخت با افزایش سهم شهرهای یرامونی تهران که در محدوده مورد مشالعه قرار دارند؛ از جمعیت منشره سنجیده شده و من آن به برخی ویشگیهای این روند هم اشاره شده است.
در اواخر دهه چهل شمسی با افزایش قیمت زمین در شهر تهران، تدکیک زمین و شهرکسازی برای
اقشار متوسا در ناحیه کرج آغاز شد.قانون شهرکسازی در سام ۱۳۵۰ به تصوی
رسید تا سام ۱۳۵۷
برای حدود ۳۲ شهرک در ناحیه کرج طرح تدکیک تهیه گردید که به تصوی
شورایعالی شهرسازی
رسید.اغل این شهرکها کوچک امیانگین ۲۵ هکتارد و فاقد تجهیزات الزم بودند.در سام ۱۳۴۵ شهر کرج تنها امکانات جذب اقشار میانی را داشت و حومهنشنیی اقشار متوسا طی دهه ۵۵ ـ ۱۳۴۵ به دلیل
عف زیرساختهای شهری و کوچکی و راکندگی شهرکها روند کندی داشت.
اگرچه روند شهرکسازی در نتیجه وقوع انرالب دچار وقده شد اما حومهنشینی و روند مهاجرت اقشار متوسا به شهرهای قدیمیتر منشره از جمله کرج ادامه یافت.کرج بزرگ طی ۶۵ـ۱۳۵۵ یعنی سامهای انرالب و جنگ حدود ۱۰ درصد ا افه جمعیت منشره را جذب نمود.در این مرشی حومهنشیین شامل اسکان در برخی از شهرکهای کوچک طراحی شده یش از انرالب هم میباشد.بعضی از این شهرکها به کارمندان دولت و به اعضای نهادهای انرالبی واگذار گردید و در نتیجه این اقدامات جمعیت ذیری در حریم کرج رشد زیادی کرد.اما به هر حام رشد بیبرنامه نراط غیرشهری حاکی از آن است که بخشی از جمعیت طی این دوره امکان سکونت در نراط شهری و شهرکها را نداشته و در جستجوی مسکن ارزانتر به آبادیها و شهرکهای غیررسمی روی آوردهاند.
از اواخر دهه شصت به تدریج کنترم ساخت و سازهای شهری صورت جدیتری به خود گرفت.قیمت زمین و مسکن با کاهش بی باتیهای دوره قبل افزایش یافت.طی این دوره امکانات جذب جمعیت به ویشه گروههای کمدرآمد در شهر تهران به شدت کاهش یاتف.الگوی اسکان حومه ای در این دوره نیز کامالً راکنده است و اقشار متوسا با واگذاری زمین در خارج از محدودههای شهری به تعاونیهای کارمندی عمالً به اسکان راکنده تشویق میشوند.
برنامه احداث شهرهای جدید توسا وزارت مسکن و شهرسازی در منشره شهری تهران با ایده احداث چهار شهر در سام ۱۳۶۸ آغاز شد.شهرهای جدید اندیشه در منشره شهریار و شهر جدید اشتهارد در شهرستان کرج در محدوده مورد مشالعه جای دارند.آماده سازی ارا ی این شهرها از سام ۱۳۷۰ آغاز شد.جذب اقشار میانی جمعیت به این شهرها که هم از نظر توان خرید مسکن و هم الگوی سکونت با الگوهای واگذاری زمین و مسکن در این شهرها انشباق بیشتری داشتند در حد انتظار و مشابق با یشبینی ۵ ساله جمعیت آنها محرق نشد.از جمله دالئل آن میتوان فاصله زیاد و عدم دسترسی مناس ، زیرساختها و خدمات ناکافی، عفمالی و مدیریتی تعاونیهای مسکن یعنی خریداران اصلی و اولیه ارا ی شهرها که ساخت و واگذاری مسکن را طوالنی نمود، اشاره نمود.با توجه به ترکی اجتماعی جمعیت در محدوده کرج، احداث شهر جدید اندیشه و دیگر شهرکهای متعلق به اقشار متوسا، جایگاه مهمی در گسترش حومهنشینی در منشره داشته است. من آنکه گسترش شهرهای کارگری و شهرکهای غیررسمی در آن، سهم گروههای کارگری این حوزه را در گذشته تثبیت کرده است.این حوزه در آینده در صورت کنترم اسکان غیررسمی، با سهم باالتری از اقشار میانی در ترکی جمعیت خود مواجه است.
-۵-۴-۵-۴ حاشیهنشینی
حاشیهنشینی یا اسکان غیررسمی عمدتاً با خرید ساخت یا اجاره مسکن در بازار غیررسمی خارج از محدوده قانونی شهرها شکل گرفته است و سهم اندک آلونکنشینهای داخل شهرها در آن ناچیز است.بررسی نشان میدهد که شیوه تصرف عدوانی زمین در ایران قابل مالحظه نیست و زمین و ساختمان به صورت غیررسمی خرید و فروش میشود.
آنچه که در مورد گسترش بازار غیررسمی زمین و مسکن در محدوده مورد مشالعه مشهود است بهبود تدریجی شاخصهای مسکن است.این امر به معنای بهبود و ی مسکن اقشار کم درآمد از نظر سرانه
فضای سکونت، تجهیزات مسکن و میزان مالکیت آن است و از نظر کیدیت ساخت و ساز ما شاهد افرت شدید در ساخت و سازهای غیرمجاز در محدوده هستیم.
-۵-۵-۴ شاخصهای اجتماعی توسعه پایدار
-۱-۵-۵-۴ جمعیت و توسعه پایدار
همانگونه که ذکر گردید تحوالت منشره محسوب نمیشود و به صرف اینکه رشد جمعیت در یک منشره افزایش چشمگیری را در فاصله زمانی کوتاه داشته باشد نمیتوان بر حرکت به سوی نا ایداری در منشره تاکید داشت.برای آگاهی از این و عیت شاخصهای معرف تحوالت جمعیتی در محدوده مورد مشالعه مورد ارزیابی قرار گرفتهاند.
الف- نرخ رشد جمعیت:
در بین سامهای ۱۳۵۵ تا ۱۳۶۵ رشد جمعیت در شهرستان کرج با افزایش فراوانی همراه بوده و ساالنه به ۹/۹ درصد رسیده و نسبت به دهه قبل که معادم ۶/۶ درصد بوده معادم نجاه درصد افزایش یافته است.علت افزایش جمعیت در دهه ۱۳۵۵ تا ۱۳۶۵ مشکالت و مسایلی است که جهت مهاجرین و استررار آنان در شهر تهران به وجود آمده است و ناگزیر تعدادی مهاجر که به مرصد تهران آمده بودند در شهرکها، شهرها و آبادیهای شهرستان کرج سکونت یافتند.
در دهه بعد در فاصله سامهای ۱۳۷۵ ـ ۱۳۶۵ شهرستان کرج با برخورداری از میزان رشد ساالنه ۷/۱۶ درصد بعد از شهرستان شهریار از لحاظ باال بودن میزان رشد ساالنه جمعیتی در بین سایر شهرستانهای منشره در رتبه دوم قرار داشته است. افزایش میزان رشد ساالنه جمعیتی در شهرستانهای شهریار و کرج، مهاجر ذیری شدید این دو شهرستان را نشان میدهد.
به طور کلی از سام ۱۳۵۵ به بعد میزان رشد ساالنه جمعیت شهرستان شهریار در هر یک از فواصل سرشماریها، ارقام بسیار باالیی بوده و جمعیت این شهرستان با میزان رشدی بیش از ۱۱ درصد در سام افزایش یافته است و در دوره سیساله ا۱۳۷۵ ـ ۱۳۴۵د متوسا میزان رشد ساالنه جمعیت در شهرستانهای کرج و شهریار بیش از ۸ درصد در سام بوده است اجدوم ۱۲-۴د.
جدول:۴-۴ میزان رشد ساالنه جمعیت در شهرستانهای کرج و شهریار در فاصله سالهای ۱۳۴۵ ـ ۱۳۷۵
شهرستا
جمعیت
میزان رشد
۵۵ـ
۶۵ـ
۷۰ـ
۷۵ـ
۷۵ـ
ن
۴۵
۵۵
۶۵
۷۰
۷۵
۷۵ـ۶
۴۵
۵۵
۶۵
۷۰
۴۵
کل
۳۴۵۴۳۴
۵۳۰۰۶۰
۷۹۲۳۵۸
۹۲۱۷۰۹
۱۰۳۴۳۷۸
۴/۳۷
۴/۱۰
۳/۰۷
۲/۳۳
۲/۷۰
۳/۷۲
۷
۵
۶
۱
۶
کرج
۸۸۵۴۸
۲۳۸۱۰۶
۵۸۱۶۶۵
۹۷۸۷۳۳
۱۱۶۱۱۶۱
/۴۰
۹/۴۳
/۹۷
۳/۴۹
۴/۱۶
۸/۹۶
۱۰
۱۰
شهریار
۵۶۱۰۱
۸۷۸۴۷
۲۸۲۴۹۷
۵۰۶۰۱۸
۸۵۴۶۴۲
۴/۵۹
/۳۹
/۳۶
/۰۵
/۷۱
۹/۵۰
۱۲
۱۲
۱۱
۱۱
مأخذ: طرح مجموعه شهری تهران، بخش اوم: مشالعات جمعیتی، گزارش مشاره ۱و ۴، ساختار جمعیت و خانوار.
جمعیت ساکن در مناطق شهری شهرستان کرج در فاصله زمانی سامهای ۱۳۵۵ تا ۱۳۶۵ با ۱۱/۰۶ درصد نرخ رشد ساالنه باالترین میزان رشد را در منشره به خود اختصاص داده است.این میزان رشد در محدوده یرامون مناطق شهری کرج در همین فاصله دارای رشد ۱۶/۸۱ درصدی بوده است.که علت اساسی رشد بیشتر جمعیت در مناطق حومه ای سهولت بدست آوردن مسکن و اشتغام در صنایی و
کارخانجات اطراف و ارزان قیمتزمین و اجاره در شهرکها و شهرهای اطراف شهرستان کرج بوده است.
رشد جمعیت ساالنه در مراکز شهری و کانونهای رجمعیت گرداگرد شهرها امحور فردیس ۳۰/۸ درصد، محور مهرشهر ۲۶/۴ درصد و قلعهحسنخان اقدسد ۲۰/۹ درصدد حاکی از دو برابر شدن جمعیت این مناطق طی زمانی کمتر از نج سام میباشد.جمعیت و میزانهای رشد ساالنه نراط شهرهای شهرستانهای کرج از سام ۱۳۴۵ تا ۱۳۷۵ براساس بازسازی سام ۱۳۷۵ قابل بررسی است.
از عوارض و آ ار این رشد فزاینده و استررار بیرویه جمعیت در این مناطق، انهدام ارا ی زراعی و فداشدن آنها برای کاربرد مسکونی و تبعات آن است.بنابراین نحوه رشد جمعیت در محدوده موردمشالعه عاملی نا ایدار در محدوده بوده است و بیشترین میزان رشد جمعیت شهری در بین سامهای ۱۳۶۵ تا ۱۳۷۵ اتداق افتاده و باالترین رشد در طوم این دهه متعلق به شهر اکبرآباد و بعد از آن مالرد است.
ب ـ تراکم جمعیت تراکم جمعیت و تغییرات آن در محدوده موردمشالعه در سشح شهرستان، شهر و دهستان بررسی شده است.
در سام ۱۳۷۵ در هر کیلومترمربی از مساحت استان تهران ۵۷۰ ندر سکونت داشتهاند که در این زمان تراکم جمعیت در شهرستان شهریار ۵۲۵ ندر در کیلومترمربی و تراکم جمعیت در شهرستان کرج ۵۱۵ ندر در کیلومتر مربی بوده است.
این در حالی است که تراکم در شهرستان کرج از ۳۹ ندر در سام ۱۳۴۵ به مرادیر فوق دست یافته است.یعنی در یک دوره سیساله ۱۳/۲ برابر شدهاند.در صورتی که در کل منشره شهری تهران تراکم در ظرف سیسام تنها سه برابر شده است.
-۶-۵-۴ تحلیل عوامل تأثیرگذار بر پایداری اجتماعی
جذب جمعیت به محدوده مورد مشالعه دالیل گوناگونی داشته است که برای شناخت این دالیل تالش شده و مشخص

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   پایان نامه ارشد با موضوع قلام تعهدی، اقلام تعهدی، سهام رشدی، سهام ارزشی

دیدگاهتان را بنویسید